Quy hoạch sử dụng đất xã Đoài cần được đặt trong khung khổ Kế hoạch sử dụng đất năm 2025 của thị xã Sơn Tây đã được UBND TP. Hà Nội phê duyệt. Kế hoạch này là công cụ pháp lý quan trọng, định hướng toàn bộ hoạt động phân bổ, khai thác và chuyển đổi mục đích sử dụng đất trên địa bàn, trong đó xã Đoài chịu tác động trực tiếp từ các dự án hạ tầng, công trình công cộng, khu đô thị, khu công nghiệp và quỹ đất đấu giá. Việc phê duyệt kế hoạch sử dụng đất cấp thị xã là cơ sở để triển khai các bước tiếp theo ở cấp xã, bao gồm lập, điều chỉnh quy hoạch chi tiết, xác định chỉ tiêu sử dụng đất cho từng loại đất, từng khu vực, bảo đảm phù hợp với chiến lược phát triển kinh tế – xã hội, quốc phòng – an ninh và bảo vệ môi trường của Sơn Tây.
Trong năm 2025, kế hoạch sử dụng đất thị xã Sơn Tây được điều chỉnh, bổ sung nhiều dự án hạ tầng kỹ thuật, đất đấu giá, khu công nghiệp, trường học, trụ điện và các công trình thiết yếu khác. Điều này đồng nghĩa với việc quỹ đất tại xã Đoài không chỉ được xem xét ở góc độ hiện trạng mà còn phải tính đến nhu cầu phát triển trong trung và dài hạn. Các chỉ tiêu như diện tích đất ở nông thôn, đất ở đô thị, đất giao thông, đất công trình công cộng, đất sản xuất nông nghiệp, đất hỗn hợp… đều chịu sự chi phối của kế hoạch cấp thị xã, từ đó hình thành khung phân bổ đất đai cho xã Đoài theo từng giai đoạn.
Kế hoạch sử dụng đất năm 2025 của thị xã Sơn Tây có tính ràng buộc pháp lý cao, là căn cứ để cơ quan nhà nước thực hiện thu hồi đất, giao đất, cho thuê đất, cho phép chuyển mục đích sử dụng đất và cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ). Đối với xã Đoài, mọi quyết định liên quan đến việc chuyển từ đất nông nghiệp sang đất ở, từ đất ở sang đất thương mại dịch vụ, hay việc mở rộng đường giao thông, xây dựng trường học, trạm y tế, đều phải bám sát nội dung kế hoạch đã được phê duyệt. Người sử dụng đất trong xã, khi thực hiện các thủ tục hành chính về đất đai, sẽ được xem xét dựa trên việc thửa đất đó có nằm trong danh mục dự án cần thu hồi, chuyển mục đích hoặc giữ nguyên hiện trạng theo kế hoạch hay không.
Danh mục các dự án trong kế hoạch sử dụng đất bao gồm: dự án hạ tầng giao thông, công trình công cộng, khu tái định cư, khu đấu giá quyền sử dụng đất, khu công nghiệp – tiểu thủ công nghiệp, công trình năng lượng như trụ điện, trạm biến áp. Mỗi dự án đều được xác định rõ vị trí, diện tích, loại đất bị thu hồi, thời gian thực hiện và cơ quan chủ quản. Đối với xã Đoài, việc một thửa đất nằm trong phạm vi dự án sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến quyền xây dựng, chuyển nhượng, thế chấp, tách thửa, hợp thửa, cũng như giá trị thị trường của thửa đất đó. Do đó, quy hoạch sử dụng đất không chỉ là tài liệu kỹ thuật mà còn là căn cứ pháp lý chi phối toàn bộ hoạt động giao dịch và đầu tư bất động sản tại địa phương.
Một ví dụ điển hình thể hiện mối liên hệ giữa quy hoạch sử dụng đất và hạ tầng giao thông tại khu vực Sơn Tây là dự án nâng cấp, cải tạo tuyến tỉnh lộ 418 (đoạn Km0–Km3) tại xã Đoài Phương. Dự án này đã được triển khai và thực hiện thu hồi đất theo quyết định của chính quyền, cho thấy cơ chế vận hành của quy hoạch: từ khi tuyến đường được xác định trong kế hoạch sử dụng đất, các thửa đất nằm trong chỉ giới giải phóng mặt bằng trở thành đối tượng thu hồi, bồi thường, hỗ trợ và tái định cư. Đối với xã Đoài, các tuyến giao thông cấp tỉnh, cấp huyện, đường liên xã, liên thôn khi được quy hoạch mở rộng hoặc xây mới sẽ tạo ra hành lang an toàn giao thông, làm thay đổi cấu trúc sử dụng đất dọc hai bên tuyến.
Ảnh hưởng của các dự án giao thông đến đất đai xã Đoài thể hiện ở nhiều khía cạnh: giá trị đất tăng lên tại các khu vực được hưởng lợi từ hạ tầng, trong khi những thửa đất nằm trong phạm vi thu hồi hoặc hành lang bảo vệ có thể bị hạn chế quyền xây dựng, cải tạo công trình. Nhà đầu tư và người dân cần nhận diện rõ rủi ro và cơ hội khi đất nằm trong khu vực quy hoạch giao thông trọng điểm. Một số điểm cần lưu ý khi đánh giá tác động hạ tầng đến đất đai xã Đoài có thể liệt kê như sau:
UBND TP. Hà Nội đã công bố 9 quy hoạch phân khu đô thị tại thị xã Sơn Tây, tập trung chủ yếu tại khu trung tâm đô thị nhưng có tác động lan tỏa đến các xã vùng ven, trong đó có xã Đoài. Quy hoạch phân khu là bước trung gian giữa quy hoạch chung và quy hoạch chi tiết, xác định cấu trúc không gian đô thị, mạng lưới giao thông chính, các khu chức năng như khu ở, khu công cộng, khu cây xanh, mặt nước, khu sản xuất, dịch vụ. Đối với xã Đoài, dù chưa phải là khu trung tâm, nhưng định hướng mở rộng trung tâm đô thị Sơn Tây sẽ kéo theo sự chuyển dịch dần từ không gian nông thôn sang không gian đô thị hóa, đặc biệt tại các khu vực giáp ranh, gần trục giao thông lớn hoặc gần các khu đô thị mới.
Trong bối cảnh đó, quy hoạch sử dụng đất xã Đoài cần tính đến khả năng chuyển đổi một phần đất nông nghiệp, đất vườn, đất ao sang đất ở, đất dịch vụ, đất hạ tầng kỹ thuật theo lộ trình. Việc này phải bảo đảm cân bằng giữa yêu cầu phát triển đô thị và bảo tồn quỹ đất nông nghiệp, đất sinh thái, không gian làng xóm truyền thống. Các chỉ tiêu như mật độ xây dựng, tầng cao tối đa, tỷ lệ đất giao thông, đất cây xanh, đất công trình công cộng sẽ được điều chỉnh dần để phù hợp với tiêu chuẩn đô thị khi khu vực được nâng cấp về mặt hành chính hoặc chức năng. Tiềm năng tăng giá đất tại xã Đoài vì thế gắn chặt với tiến độ triển khai các quy hoạch phân khu, quy hoạch chi tiết và các dự án hạ tầng khung của thị xã Sơn Tây.
Một đặc điểm quan trọng trong công tác quy hoạch tại cấp xã như xã Đoài là chưa có bản đồ chi tiết quy hoạch sử dụng đất cho từng thôn, xóm được công khai rộng rãi trên cổng thông tin điện tử. Các tài liệu này thường là hồ sơ chuyên ngành, lưu trữ tại UBND xã, UBND thị xã, Phòng Tài nguyên và Môi trường, Sở Tài nguyên và Môi trường Hà Nội. Điều này khiến người dân và nhà đầu tư khó tiếp cận thông tin quy hoạch một cách trực tuyến, buộc phải thực hiện tra cứu trực tiếp tại cơ quan chức năng. Tuy nhiên, về mặt pháp lý, chỉ những bản đồ, quyết định, văn bản quy hoạch đã được phê duyệt và đóng dấu của cơ quan có thẩm quyền mới có giá trị làm căn cứ giải quyết thủ tục đất đai.
Để xác định một thửa đất cụ thể tại xã Đoài có nằm trong quy hoạch hay không, thuộc loại đất gì, có bị vướng hành lang lộ giới, hành lang bảo vệ công trình hạ tầng hay không, người sử dụng đất cần thực hiện các bước sau:
Trong bối cảnh quy hoạch sử dụng đất thị xã Sơn Tây giai đoạn 2025 có nhiều biến động, việc đầu tư, chuyển nhượng, xây dựng trên đất tại xã Đoài cần được cân nhắc kỹ lưỡng trên cơ sở thông tin quy hoạch chính xác. Một số khuyến nghị chuyên môn có thể áp dụng: